Zaledwie 11 km od Splitu, na wysokości około 350 metrów n.p.m., średniowieczna Twierdza Klis majestatycznie góruje nad Splitem, Solinem i równiną Klis. Pokażę ci, jak twierdza wygląda dzisiaj. Jako bonus zabiorę cię też do pobliskiego Muzeum Oliwy.
O Twierdzy Klis
Twierdza Klis jest strategicznie położona na przełęczy górskiej między pasmami Kozjak i Mosor. Na przestrzeni wieków była świadkiem wielu bitew. Najsłynniejszą z nich było trwające niemal 20 lat starcie pomiędzy Turkami osmańskimi a chorwackim kapitanem Petarem Kružiciem.
Oto kilka ciekawostek o Twierdzy Klis:
- Założona przez Ilirów w II lub III wieku p.n.e.
- Często nazywana Kluczem do Dalmacji.
- Była zamkiem królewskim i siedzibą królów chorwackich.
- W Klis znajduje się jeden z trzech zachowanych meczetów osmańskich – Wenecjanie przekształcili go w kościół.
- Służyła za plan filmowy dla Meereen, miasta-państwa z Gry o Tron.
- Średniowieczny Klis był siedzibą Uskoków (żołnierzy partyzanckich).
- Rzymianie mieli obóz poniżej Klis, kiedy kontrolowali Salonę.
- Okupowana przez Włochów i Niemców podczas II wojny światowej.
- Zapierające dech w piersiach widoki na równinę Klis, Split i wyspy.
Wpływ Gry o Tron na Twierdzę Klis
W 2016 roku Twierdzę Klis odwiedziło 26 000 osób, a w 2019 roku liczba ta wyniosła już 102 000 – to wzrost o 400% w ciągu czterech lat. Po spadku liczby odwiedzających w czasie pandemii, w 2024 roku frekwencja ponownie przekroczyła 100 000.
Co więc wywołało ten początkowy skok? Według oficjalnej wersji: renowacja Klis, a w pewnym stopniu także Gra o Tron.
Moim zdaniem ten początkowy wzrost nastąpił w zasadzie wyłącznie dzięki Grze o Tron, jako że pod koniec serialu panował ogromny szum wokół miejsc, gdzie kręcono zdjęcia.
Ceny i bilety wstępu
Jak wspomniałem w filmie, zapłaciłem 10 kun (1,30 €), gdy po raz pierwszy odwiedziłem Twierdzę Klis w 2008 roku. W dniu nagrywania filmu bilet dla dorosłych kosztował 10 €. Na 2025 rok cena wyniesie 12 € (dzieci poniżej 15 lat -> 4 €).
Jak wspomniałem w filmie, mój bilet wstępu obejmował również wizytę w Stella Croatica, czyli Muzeum Oliwy w Klis, ale nie mam pewności, czy będzie to obowiązywać w 2025 roku.
Bilety do Twierdzy Klis można kupić przy wejściu, oficjalna strona nie oferuje sprzedaży online.
Kwestie praktyczne
Dostępny jest bezpłatny parking poniżej twierdzy oraz przy wjeździe do Klis. Z parkingu czeka cię dość strome podejście pod górę, co zresztą widać na moim filmie.
Na starym mieście w Klis znajdziesz supermarket, restaurację i kawiarnię. Na terenie samej twierdzy nie ma punktów gastronomicznych ani sprzedaży napojów, więc w upalny letni dzień koniecznie weź ze sobą wodę.
Zwiedzanie twierdzy zajmuje od 1 godziny do 1,5 godziny.
Jak dotrzeć do Twierdzy Klis
Dojazd samochodem to najprostszy sposób, aby dotrzeć do twierdzy – wybierz starą drogę prowadzącą z Solina.
Autobusy Promet Split nr 22 i 35 odjeżdżają z miejskiego dworca autobusowego Sukoišan w Splicie i zatrzymują się tuż przy twierdzy.
Możesz też skorzystać z NextBike, jak pokazałem na filmie – przy twierdzy znajduje się stacja rowerowa. Jeśli wybierzesz rower, polecam elektryczny ze względu na strome wzniesienie. Aby uniknąć korków, najlepiej pojechać trasą przez ulice Ante Starčevića i Petra Kružića.
FAQ
Czym jest Twierdza Klis i gdzie się znajduje?
Twierdza Klis to zabytkowa średniowieczna warownia położona nad miejscowością Klis, około 15 km od Splitu, oferująca panoramiczne widoki na Split i dalmatyńskie wyspy.
Jak dojechać do Twierdzy Klis ze Splitu?
Do Twierdzy Klis dotrzesz autobusem 22 i 35, taksówką lub Uberem (15–20 minut) albo samochodem główną drogą w kierunku Sinja.
Jakie są godziny otwarcia Twierdzy Klis?
Twierdza Klis jest otwarta codziennie, zazwyczaj od 9:00 do wieczora. Godziny różnią się w zależności od sezonu, dlatego przed wizytą warto sprawdzić oficjalną stronę internetową.
Ile kosztuje bilet wstępu do Twierdzy Klis?
Bilet wstępu kosztuje 12 € dla dorosłych, a dla dzieci (do 15 lat) 4 €.
Ile czasu potrzeba na zwiedzanie Twierdzy Klis?
Większość odwiedzających spędza 1–1,5 godziny na zwiedzaniu terenu, punktów widokowych i ekspozycji.
Dlaczego Twierdza Klis jest znana z Gry o Tron?
Twierdza Klis posłużyła za plan filmowy dla miasta Meereen w Grze o Tron, co czyni ją obowiązkowym punktem dla fanów serialu.
Czy przy Twierdzy Klis jest parking?
Tak – w pobliżu wejścia dostępny jest bezpłatny parking, choć w godzinach szczytu może być zapełniony.
